Co daje las?
Co daje las?
Dawno już przestaliśmy myśleć o lesie li tylko jako o dostarczycielu drewna, grzybów czy jagód. Lasy są "fabryką tlenu", chronią nas przed szkodliwym wpływem przemysłu, osłaniają glebę i wody, są ulubionym miejscem wypoczynku milionów Polaków, są ostoją dla tysięcy gatunków roślin i zwierząt.
Mnogość funkcji, które pełnią lasy, jest tak duża, że dla jasności podzielono je na dwie grupy - funkcje produkcyjne (z grubsza rzecz biorąc - pozyskanie drewna, zbiór płodów runa leśnego itp.) i pozaprodukcyjne. Znaczenie funkcji pozaprodukcyjnych stale rośnie, do tego stopnia, że niektórzy naukowcy, próbując przeliczyć je "na pieniądze", dochodzą do wniosku, że ich wartość od kilku do kilkunastu razy przewyższa wartość efektów funkcji produkcyjnych.
Chroni klimat
Zacznijmy od tego, co lasy znaczą dla świata. Rośliny w procesie fotosyntezy pobierają z powietrza dwutlenek węgla, a oddają życiodajny dla reszty ziemskich organizmów tlen. Od dawna więc nazywamy lasy wielkimi fabrykami tlenu. Jedna dorosła sosna "produkuje" tlen niezbędny do życia trzech osób! Łącznie lasy Ziemi zaspokajają połowę zapotrzebowania na tlen wszystkich ludzi i zwierząt, produkując go rocznie około 26 mld ton. Lasy także absorbują dwutlenek węgla - jeden hektar lasu wchłania rocznie 140-250 ton CO2.
Las rosnący na stokach gór może zatrzymać ogromną ilość wody. Także leśne, górskie gleby i ściółka są chłonne niczym gąbka i w czasie dużych opadów czy topnienia śniegów zatrzymują wiele wody, oddając ją potem stopniowo.
Filtr nad głowami
Kolejne zagrożenie, przed którym osłaniają nas lasy, to zanieczyszczenia przemysłowe. Lasy są naturalnym filtrem, który osłania glebę i wody gruntowe przed szkodliwymi związkami emitowanymi przez fabryki. Na 1 hektar lasu opada rocznie 45 - 70 ton pyłów, część z tych szkodliwych substancji odkładana jest w drewnie. Niestety, produkując wciąż więcej i więcej zanieczyszczeń przemysłowych podziurawiliśmy ochronny parasol lasów nad naszymi głowami.
W lasach państwowych blisko połowa drzewostanów (49,4%, czyli 3,4 mln ha) rzeczywiście nazywana jest lasami ochronnymi. Chronią one wiele elementów środowiska naturalnego. Najwięcej lasów ochronnych - naturalnych filtrów osłaniających nas przed zanieczyszczeniami - jest w strefach oddziaływania przemysłu. Nie mniej ważne i liczne są lasy wodochronne, chroniące np. źródliska czy brzegi rzek i jezior przed osypywaniem się. Lasy stanowią także osłonę dla gleb, nie dopuszczając do ich erozji czy wyjałowienia. Są także zaporą dla lawin i osuwisk w górach. Chronią lokalny, szczególnie korzystny dla rehabilitacji i kuracji, mikroklimat uzdrowisk. Pełnią także funkcję wiatrochronną - zmniejszając kilkakrotnie siłę wiatru osłaniają osiedla ludzkie i uprawy rolne.
Także dla duszy
Piękna nie da się zmierzyć, jest ono dla każdego człowieka czymś innym, jednak nie znajdzie się chyba nikt, kto by odmówił uroku leśnemu krajobrazowi. Sośniny, brzeziny i dębiny wpisane są w Polski krajobraz tak samo, jak stojące szeregiem pośród pól wierzby czy swojskie bociany. Nasze oczy i serca odpoczywają napawając się widokiem zieleniących się puszcz i borów. Przez wieki były lasy też inspiracją dla artystów. W sztuce polskiej bez liku na to przykładów, zarówno w literaturze (od Jana Kochanowskiego przez Adama Mickiewicza po Stefana Żeromskiego i Czesława Miłosza), jak i malarstwie (Kossakowie, Julian Fałat), a nawet muzyce (od Fryderyka Szopena po Witolda Lutosławskiego). Dopiero XX wiek ze swymi wielkimi wydarzeniami historycznymi i politycznymi oderwał nas nieco od natury.
Nie tylko drewno
Wielką pasją Polaków już od wieków jest grzybobranie; wspaniały obraz dawniejszych zbiorów grzybów zostawił nam np. Adam Mickiewicz w "Panu Tadeuszu". Borowik jadalny, czubajka kania, koźlarz babka, pieprznik jadalny (kurka), maślaki i podgrzybki to tylko te najbardziej popularne grzyby polskich lasów. Co roku zbieramy ich tysiące ton, część eksportując. Innym ulubionym przez Polaków owocem runa leśnego są jagody borówek, szczególnie zaś borówki czernicy. Chociaż zawiera niewiele witamin, stała się, dzięki masowemu występowaniu i temu, że jest po prostu smaczna, ulubionym owocem runa leśnego.
Źródło: strona www Lasów Państwowych